Co to jest filtr DPF?

Silniki Diesla są cenione przez kierowców za moc i ekonomiczność. Tradycyjnie były stosowane na statkach i w maszynach przemysłowych. Zamontowane w samochodach osobowych, gwarantowały wydajność i trwałość. Niestety, wszyscy zapłaciliśmy za to wysoką cenę. Kiedy samochody z silnikiem Diesla pojawiły się w miastach, okazało się, że napędzające je paliwo jest o wiele bardziej trujące niż zwykła benzyna. Ich producenci zaproponowali rozwiązanie, które budzi kontrowersje wśród kierowców. Każdy użytkownik samochodu z silnikiem wysokoprężnym prędzej czy później dowiaduje się, co to jest filtr DPF. Zazwyczaj nie jest z tego zadowolony.

A zatem — co to jest filtr DPF?

Skrót DPF oznacza Diesel particulate filter czyli filtr cząsteczek stałych . Zawarte w paliwie cząsteczki stałe to po prostu sadza. Jej skład chemiczny budzi obawy o stan środowiska i zdrowie ludzi narażonych na kontakt ze spalinami z silników Diesla. Cząsteczka sadzy zawiera węgiel, węglowodór, siarczany oraz tlenki siarki i metali. Najgroźniejsze dla ludzi są tlenki siarki, które utleniając się w powietrzu, spadają na ziemię jako kwaśne deszcze. Niszczą budynki, zakwaszają glebę i wywołują choroby, a także kumulują się w organizmie. Cząstki sadzy są rakotwórcze — w miastach, po których jeździ wiele samochodów z silnikami wysokoprężnymi, znacząco wzrasta zachorowalność na nowotwory.

Zadanie filtra DPF polega właśnie na zatrzymywaniu cząstek sadzy oraz ich wypalaniu wewnątrz filtra, a przez to ograniczaniu emisji sadzy. Dzięki temu do atmosfery przedostaje się zaledwie 15% szkodliwych cząsteczek wytwarzanych podczas pracy silnika. Jest to możliwe dzięki jego specyficznej budowie, połączeniu z systemem czujników przekazujących informacje do silnika oraz reakcjom kierowcy na komunikaty wyświetlające się na desce rozdzielczej. Filtr DPF wymaga umiejętnej eksploatacji, a poza tym odpowiedniej regeneracji, która gwarantuje uniknięcie wysokich kosztów wymiany urządzenia.

Budowa filtra DPF

Jest to jeden z elementów układu wydechowego zamontowany za katalizatorem. Ceramiczny korpus filtra jest umieszczony w puszce ze stali nierdzewnej. Wewnątrz korpusu znajduje się system kanalików zamkniętych na przemian od strony wlotowej i wylotowej. Spaliny, przechodząc przez tak zbudowaną sieć, zostawiają na ścianach kanalików cząstki sadzy. Na zewnątrz filtra montuje się czujnik temperatury, czujnik ciśnienia oraz sondę lambda. Przekazują one wyniki pomiarów do sterownika silnika, który w razie potrzeby sygnalizuje konieczność regeneracji filtra.

co to jest filtr dpf

Dlaczego filtr DPF trzeba regenerować?

Kanaliki filtra mają ograniczoną pojemność. Po jakimś czasie — teoretycznie po przejechaniu 200 tysięcy km, w praktyce niekiedy już po 50 tysiącach — zapychają się sadzą. Idealna eksploatacja silnika wysokoprężnego polega na łączeniu jazdy miejskiej i jazdy na trasie szybkiego ruchu, z przewagą tej ostatniej. Niestety, wielu kierowców używa Diesli wyłącznie na krótkich odcinkach, przez co cząsteczki sadzy nie są usuwane samoczynnie. Warto zwrócić uwagę na charakterystyczne zmiany w pracy samochodu, które sygnalizują niedrożność filtra.

Objawem zapchania się filtra może być zwiększanie się poziomu oleju bez jego uzupełniania lub zbyt częste przechodzenie silnika w tryb awaryjny. Niesprawny filtr wpływa na pracę silnika, w skrajnych przypadkach powodując jego zatarcie. Zakłada się, że zapełnienie filtra powyżej 80% oznacza konieczność wymienienia go na nowy. Koszt wymiany wynosi od półtora tysiąca do kilkunastu tysięcy złotych. W przypadku używanego auta jest to wydatek absurdalnie wysoki. Tymczasem regeneracja w warsztacie kosztuje kilkaset złotych i może być przeprowadzana wielokrotnie.

Regeneracja filtra DPF

Producenci samochodów z silnikiem Diesla zakładają, że filtr będzie regenerowany podczas jazdy. Żeby spalić sadzę w ten sposób, trzeba rozgrzać filtr do temperatury ok. 600°C. Można to osiągnąć, jadąc przez kilkanaście minut na 4. lub 5. biegu z prędkością 110 km/h, lub odpowiednio 140 km/h. Jednak nie należy wtedy nawet na chwilę zwalniać ani hamować, ponieważ uniemożliwi to wypalenie cząsteczek stałych, a może też uszkodzić silnik. Tymczasem w polskich warunkach (za mało dróg szybkiego ruchu) samoczynne wypalanie sadzy może być trudne lub nawet niewykonalne. Co nie zmienia faktu, że w eksploatacji silników Diesla nie wolno tego zaniedbywać.

Regeneracja filtra DPF w serwisie lub w warsztacie również polega na wypalaniu stałych cząsteczek. Odbywa się ono w warunkach przypominających jazdę na trasie szybkiego ruchu lub autostradzie. Jedna z metod to uruchomienie silnika na kilkanaście minut na najwyższych obrotach. Inny sposób to symulacja jazdy z obciążeniem na hamowni lub najbardziej popularna metoda, czyli przepłukanie filtra specjalnym detergentem. W warsztacie sprawdzimy też stopień zużycia filtra.

co to jest filtr DPF

Wycięcie filtra DPF i dlaczego lepiej tego nie robić.

Koszty wymiany filtra DPF są wysokie. Niektórzy kierowcy decydują się na jego usunięcie, na różne sposoby oszukując sterownik samochodu, tak aby nadal wykazywał obecność urządzenia. Jednak w Europie Zachodniej policja jest w stanie wykryć brak filtra w samochodzie z silnikiem Diesla. Grzywna za zanieczyszczanie środowiska może wynieść nawet 3500 euro. W Polsce zapłacimy za to wykroczenie 500 złotych, ale trwają prace nad wprowadzeniem ostrzejszych sankcji. Dlatego wybierając samochód z silnikiem wysokoprężnym, wliczmy w koszty eksploatacji obsługę i wymianę filtra DPF.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *